Znajdź lek

Nidrazid

Działanie

Lek przeciwprątkowy. Izoniazyd (hydrazyd kwasu izonikotynowego) działa wybiórczo bakteriobójczo na zewnątrzkomórkowe i wewnątrzkomórkowe aktywnie rosnące prątki Mycobacterium tuberculosis; jego działanie na postaci nieaktywne jest bakteriostatyczne. W związku ze stosunkowo szybkim występowaniem oporności prątków, izoniazyd stosuje się w skojarzeniu z innymi lekami przeciwgruźliczymi. Jedynie w przypadku profilaktyki, wystarczające jest stosowanie izoniazydu w monoterapii. Po podaniu doustnym izoniazyd wchłania się szybko i prawie całkowicie, osiągając Cmax w ciągu 1-2 h. Biodostępność wynosi 90%. Pokarm zmniejsza wchłanianie leku. Izoniazyd łatwo przenika do tkanek i płynów ustrojowych, płynu mózgowo-rdzeniowego (20% stężenia w osoczu), wysięków, plwociny i kału. Łatwo przenika przez barierę łożyska i do mleka kobiecego. W niewielkim stopniu wiąże się z białkami osocza. Jest prawie całkowicie metabolizowany w wątrobie (na drodze acetylacji) do nieaktywnych metabolitów, które są usuwane z moczem. Szybkość acetylacji izoniazydu jest uwarunkowana genetycznie; T0,5 w zależności od szybkości acetylacji wynosi 1,5-4 h.

Wskazania

Leczenie wszystkich płucnych i pozapłucnych postaci gruźlicy oraz profilaktyka postaci płucnych, u dorosłych i u dzieci w wieku >3 lat.

Przeciwwskazania

Nadwrażliwość na izoniazyd lub pozostałe składniki preparatu. Ciężka niewydolność wątroby, polekowa niewydolność wątroby.

Środki ostrożności

Szczególnie ostrożnie stosować u pacjentów z padaczką, psychozą, wyraźną skłonnością do krwawień, zapaleniem nerwu, zaburzeniami czynności wątroby w wywiadzie, AIDS oraz u pacjentów w podeszłym wieku. Należy natychmiast przerwać leczenie izoniazydem w przypadku wystąpienia jawnego klinicznie zapalenia wątroby, przebiegającego z nudnościami, wymiotami i zmęczeniem.

Ciąża i laktacja

W ciąży można stosować, jeżeli przewidywane korzyści dla matki przewyższają potencjalne zagrożenie dla płodu; zalecana jest suplementacja witaminą B6. Stosowanie izoniazydu nie jest wskazaniem do przerwania karmienia piersią, jednak należy obserwować karmione dziecko pod kątem objawów toksycznego działania leku.

Działania niepożądane

Najczęściej występuje hepato- i neurotoksyczność. Częstość występowania działania hepatotoksycznego zwiększa się z wiekiem. Działania niepożądane występują częściej u pacjentów w złym stanie ogólnym, z chorobami metabolicznymi, nadczynnością tarczycy, niewydolnością nerek itp. oraz u pacjentów tzw. "wolno acetylujących". Bardzo często: zwiększenie aktywności aminotransferaz. Często: niedobór witaminy B6, zaburzenia psychiczne, psychoza, neuropatia obwodowa (z parestezjami), ból głowy, zawroty głowy, nudności, wymioty, niestrawność. Niezbyt często: żółtaczka, zapalenie wątroby, zmęczenie, osłabienie, gorączka. Rzadko: jadłowstręt, pelagra, skurcze mięśni, zapalenie nerwu wzrokowego, skórne reakcje alergiczne, pokrzywka, świąd, wyprysk, wysypka, rumień, zmiany pelagryczne. Bardzo rzadko: agranulocytoza, niedokrwistość hemolityczna, niedokrwistość syderoblastyczna, niedokrwistość aplastyczna, trombocytopenia, eozynofilia, limfadenopatia, zespól toczniopodobny (zapalenie naczyń), ginekomastia, hiperbilirubinemia, hiperglikemia, kwasica metaboliczna.

Interakcje

Jednoczesne stosowanie innych tuberkulostatyków ogranicza występowanie oporności prątków. Nie stwierdzono występowania krzyżowej oporności między izoniazydem i innymi lekami przeciwgruźliczymi (ryfampicyną, etambutolem). W trakcie leczenia większymi dawkami izoniazydu może wystąpić niedobór witaminy B6 - zalecana jest suplementacja witaminą B6. Witamina B6 zmniejsza toksyczność leku. Alkohol nasila toksyczność izoniazydu. Ryfampicyna nasila hepatotoksyczność izoniazydu. Cykloseryna i disulfiram nasilają neurotoksyczność izoniazydu. Silne induktory metabolizmu wątrobowego, np. barbiturany zmniejszają stężenie izoniazydu, osłabiając jego skuteczność - jednoczesne stosowanie z izoniazydem nie jest zalecane. Leki zobojętniające sok żołądkowy (preparaty glinu) zmniejszają wchłanianie izoniazydu - należy je przyjmować co najmniej 1 h po podaniu izoniazydu. Pacjenci stosujący izoniazyd powinni unikać pokarmów zawierających tyraminę i histaminę (sery, ryby, czerwone wino). Izoniazyd hamuje metabolizm leków w wątrobie, nasilając tym samym działanie i toksyczność: leków przeciwpadaczkowych (fenytoiny, prymidonu, karbamazepiny, etosuksymidu), doustnych leków przeciwzakrzepowych, niektórych pochodnych benzodiazepin - podczas jednoczesnego stosowania zaleca się modyfikację dawkowania tych leków. Może zmniejszać stężenie ketokonazolu we krwi. Długotrwale stosowanie izoniazydu przed zabiegiem chirurgicznym może przedłużać działanie alfentanylu.

Dawkowanie

Doustnie. Dorośli: 5 mg/kg mc./dobę (maksymalnie 300 mg/dobę); dzieci: 5-10 mg/kg mc./dobę (maksymalnie 300 mg/dobę). Jeśli lek jest stosowany 2 razy w tygodniu, dawkę dobową u dorosłych i u dzieci należy zwiększyć do 15 mg/kg mc. (maksymalnie 900 mg 2 razy w tyg.). W profilaktyce - dorośli: 300 mg/dobę; dzieci: 5 do 10 mg/kg mc./dobę, do całkowitej dawki 300 mg. Jednocześnie z izoniazydem (aby zapobiec neuropatii) należy podawać witaminę B6 w dawce 10 mg; jeśli wystąpi zapalenie nerwu, dawkę witaminy należy zwiększyć do 50 mg/dobę. Nie jest konieczne zmniejszenie dawki u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, o ile stężenie kreatyniny nie przekracza 530,5 µmol/l. U pacjentów z klirensem kreatyniny <10 ml/min oraz w przypadku bezmoczu należy stosować 1/2 dawki.
Preparat należy przyjmować raz na dobę na czczo (co najmniej 30 min przed posiłkiem lub 2 h po posiłku). Tabletki są podzielne, można je rozkruszyć.

Uwagi

Przed rozpoczęciem leczenia zalecane jest przeprowadzenie testu wrażliwości. Podczas leczenia należy regularne kontrolować czynność wątroby. Nie należy spożywać alkoholu podczas terapii preparatem.

Pharmindex