Znajdź lek

Siarczan protaminy

Działanie

Preparat jest mieszaniną prostych zasadowych polipeptydów. Białka te zbudowane są z aminokwasów, głównie z argininy w około 65%, która odpowiada za wysoką alkaliczność siarczanu protaminy, alaniny i seryny. Większość protamin zawiera prolinę, walinę, wiele z nich ponadto glicynę i izoleucynę. Nie zawiera tyrozyny i tryptofanu. Preparat wykazuje działanie neutralizujące antykoagulacyjne właściwości heparyny tworząc kompleks heparyna/protamina. Wykazuje on również działanie przeciwkrzepliwe poprzez interakcje z płytkami krwi, fibrynogenem i innymi białkami krwi. Protamina nie neutralizuje całkowicie działania heparyn małocząsteczkowych. Działanie protaminy (wobec heparyny) występuje w ciągu 5 min. po dożylnym podaniu preparatu. Preparat wstrzykuje się na koniec pracy pompy aparatu do krążenia pozaustrojowego. Neutralizowanie działania heparyny należy prowadzić pod ścisłą kontrolą lekarską i laboratoryjną zwłaszcza czasu częściowej generacji tromboplastyny (APTT), albo czasu generacji krzepnięcia (ACT), celem doprowadzenia do normalnego fizjologicznego poziomu zdolności do koagulacji i krzepnięcia krwi.

Wskazania

Preparat stosowany jest w celu zahamowania antykoagulacyjnego działania heparyny.

Przeciwwskazania

Preparatu nie należy podawać pacjentom, u których stwierdzono: nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą, objawy nietolerancji preparatu po jego uprzednim wstrzyknięciu, obecność w surowicy krwi przeciwciał przeciwko protaminie, uczulenie na ryby. Nie powinno się podawać leku pacjentom chorym na cukrzycę, którzy otrzymują lub otrzymywali preparaty insulinowe zawierające protaminę; u tych pacjentów istnieje ryzyko wystąpienia ostrych reakcji niepożądanych z anafilaktycznymi włącznie. W przypadkach konieczności zabiegów kardiochirurgicznych u pacjentów, u których spodziewana jest nietolerancja siarczanu protaminy należy rozważyć zastosowanie innej metody neutralizacji działania heparyny lub podać inną substancję neutralizującą działanie heparyny.

Środki ostrożności

U pacjentów uczulonych na protaminę, na ryby, u których stwierdzono obecność przeciwciał przeciw protaminie, chorych na cukrzycę, którym podawano insulinę protaminową przed zabiegiem należy wykonać odpowiednie testy skórne na nadwrażliwość (uczulenie) na protaminę. W przypadku stwierdzenia uczulenia na protaminę należy rozważyć zastosowanie innej metody neutralizacji działania heparyny lub podać inną substancję neutralizującą działanie heparyny. W przypadkach wystąpienia reakcji uczuleniowych zastosowanie adrenaliny i kortykosteroidów daje dobre rezultaty.

Ciąża i laktacja

Należy zachować ostrożność w przypadku przepisywania leku kobietom w ciąży i w okresie karmienia piersią.

Działania niepożądane

Po podaniu leku mogą wystąpić krótkotrwałe o średnim nasileniu objawy niepożądane, zwykle ze strony układu sercowo-naczyniowego. Najczęściej występują: hipotensja - obniżenie się ciśnienia krwi z reguły nieznaczne, przemijające, hipotensja z bradykardią (rzadkoskurczem), nieznaczne i przemijające, przejściowe spowolnienie pracy serca, zaczerwienienia, uczucie gorąca, krótkotrwałe zaburzenia hemodynamiki (krążenia). Może wystąpić rozbicie kompleksu heparyna/protrombina w wyniku czego może powstać hiperheparynemia lub krwawienie. Uwolnienie heparyny z kompleksu powoduje aktywację antytrombiny mającej działanie antykoagulacyjne. Reakcja ta występuje w ciągu 30 min do 18 h po operacjach serca. Przeciwdziałając uwalnianiu się heparyny należy podać dodatkową dawkę siarczanu protaminy, której wielkość ustala się na podstawie laboratoryjnego testu koagulacji krwi pacjenta. Ocenia się, że rozbicie kompleksu heparyna/protamina występuje w około 50% przypadków po operacjach serca. Zaobserwowano, że rozbicie kompleksu heparyna/protamina występuje o wiele rzadziej jeżeli podaje się niewielki nadmiar preparatu (niż to wynika z miareczkowania) tuż po zakończeniu krążenia pozaustrojowego. Bardzo rzadko: leukopenia, trombocytopenia, znużenie, ból pleców, nudności, wymioty, duszność, sapanie, skurcz oskrzeli, pokrzywka, zaczerwienienie skóry. Mogą też wystąpić pojedyncze przypadki obrzęku płuc, nadciśnienia połączone ze zwężeniem naczyń płucnych. Istnieje też ryzyko wystąpienia reakcji anafilaktycznych u pacjentów uczulonych na protaminę, na ryby, u których stwierdzono obecność przeciwciał przeciw protaminie, u pacjentów chorych na cukrzycę, którym podawano insulinę protaminową. Reakcje te występują po wstrzyknięciu 15 mg do 35 mg preparatu. Ocenia się ilość ostrych reakcji anafilaktycznych na 3% u pacjentów chorych na cukrzycę leczonych insuliną protaminową i około 0,2% chorych, którzy nie otrzymywali protaminy.

Interakcje

Wykazuje niezgodności z niektórymi antybiotykami, głównie pochodnymi penicylin, cefalosporynami, z kwasem amidotryzonowym i joksaglowym oraz ich pochodnymi stosowanymi w diagnostyce.

Dawkowanie

Dożylnie. 1 mg siarczanu protaminy neutralizuje antykoagulacyjne działanie około: 90 jednostek soli sodowej heparyny otrzymanej z tkanki płucnej pochodzenia wołowego; 100 jednostek soli wapniowej heparyny otrzymanej z jelitowej błony śluzowej pochodzenia wieprzowego. Stężenie heparyny w surowicy szybko spada z powodu krótkiego okresu półtrwania. Dawka preparatu zależy od upływu czasu od dożylnego podania heparyny i jej ilości. Do zobojętnienia 100 j.m. heparyny potrzeba około 1 mg siarczanu protaminy. Zaleca się dobieranie i obliczanie dawki siarczanu protaminy na podstawie miareczkowania jej heparyną in vitro, z jednoczesnym pomiarem czasu generacji krzepnięcia (ACT). Niezależnie od sposobu podania heparyny (dożylnie, śródskórnie, podskórnie) należy wstrzyknąć dożylnie zawartość jednej ampułki (5 ml) preparatu. W razie potrzeby można wstrzyknięcie powtórzyć jeden raz lub kilkakrotnie w odstępach 10-15 min. Po podskórnym lub domięśniowym podaniu heparyny, kiedy występuje jej przedłużone działanie należy po 3 h powtórzyć podanie preparatu. Dawki dodatkowe obliczyć i podawać w zależności od wyniku testów krzepnięcia krwi pacjenta (APTT i ACT), które zaleca się wykonać w ciągu 5 do 15 min po podaniu preparatu. Nie należy przekraczać szybkości podawania preparatu: 10 mg/ml nie krócej niż 3 min; 50 mg/ml nie krócej niż 10 min. Odstępy pomiędzy kolejnymi dawkami w ilości 50 mg siarczanu protaminy na 1 ml powinny wynosić 10-15 min. Zbyt szybkie podawanie preparatu może spowodować nasilenie się lub wystąpienie ostrych objawów niepożądanych. Nie należy przekraczać dawek 50 mg siarczanu protaminy w ciągu pierwszych 10 minut w celu zmniejszenia ryzyka reakcji niepożądanych. Preparat należy podawać powoli, zbyt szybkie wstrzyknięcie nasila objawy niepożądane. Zaleca się, aby przeciętnie stosowana dawka 50 mg była podana w ciągu 10 min (nie szybciej).

Uwagi

Pharmindex