Znajdź lek

Elenium

Spis treści

Działanie

Lek należy do grupy pochodnych benzodiazepiny. Działa na wiele struktur o.u.n., przede wszystkim układ limbiczny i podwzgórze, czyli struktury związane z regulacją czynności emocjonalnych. Nasila hamujące działanie neuronów GABA-ergicznych w obrębie kory mózgowej, wzgórza i podwzgórza. Lek zwiększa powinowactwo receptora GABA-ergicznego do kwasu gamma-aminomasłowego (GABA), który jest endogennym neuroprzekaźnikiem hamującym. Preparat ma działanie przeciwlękowe i uspokajające, działa również umiarkowanie nasennie i zmniejsza napięcie mięśnie szkieletowych, ma właściwości przeciwdrgawkowe. Lek dobrze wchłania się z przewodu pokarmowego, maksymalne stężenie we krwi występuje po ok. 1-2 h. Jest metabolizowany w wątrobie do aktywnych metabolitów. Wydalany jest głównie z moczem. T0,5 wynosi 6-30 h.

Wskazania

Doraźne, krótkotrwałe leczenie objawowe (2-4 tygodnie): stanów lękowych różnego pochodzenia (towarzyszących zespołom psychoorganicznym, objawom psychotycznym), stanów lękowych związanych z bezsennością, ostrego zespołu odstawienia alkoholu, stanów zwiększonego napięcia mięśniowego o różnej etiologii. Stany napięcia i niepokoju związane z problemami dnia codziennego nie są wskazaniem do stosowania leku.

Przeciwwskazania

Nadwrażliwość na chlordiazepoksyd, inne pochodne benzodiazepiny lub pozostałe składniki preparatu. Ostra niewydolność oddechowa lub depresja ośrodka oddechowego. Zespół bezdechu sennego. Ciężka niewydolność wątroby. Zespoły natręctw lub fobie. Przewlekłe psychozy. Miastenia.

Środki ostrożności

Podczas leczenia może rozwinąć się psychiczne i fizyczne uzależnienie - szczególnie ostrożnie stosować u pacjentów z uzależnieniem od alkoholu, narkotyków lub innych leków w wywiadzie. Regularne stosowanie może prowadzić do rozwoju tolerancji. Kilka godzin po zażyciu leku (szczególnie dużej dawki) może pojawić się niepamięć następcza. W przypadku wystąpienia reakcji paradoksalnych (częściej u pacjentów w podeszłym wieku lub uzależnionych od alkoholu) należy przerwać stosowanie leku. Nie zaleca się stosowania u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby oraz u pacjentów z psychozami. Szczególnie ostrożnie stosować u pacjentów w podeszłym wieku (powyżej 65 lat), u pacjentów z objawami depresji (ryzyko skłonności samobójczych). Ostrożność zachować u pacjentów z przewlekłą niewydolnością oddechową, z przewlekłą niewydolnością nerek, z chorobami wątroby, z porfirią, z jaskrą (zwłaszcza z wąskim kątem przesączania). Nie zaleca się stosowania leku u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat. Preparat zawiera laktozę - nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy Lappa lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy oraz sacharozę - nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadkimi, dziedzicznymi zaburzeniami związanymi z nietolerancją fruktozy, zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy lub niedoborem sacharazy-izomaltazy.

Ciąża i laktacja

Stosowanie leku w ciąży zwłaszcza w I i III trymestrze jest dopuszczalne jedynie w przypadku bezwzględnej konieczności, a stosowanie bezpieczniejszych odpowiedników jest niemożliwe. Podawanie leku kobietom w ciąży zwłaszcza przez dłuższy czas może spowodować wystąpienie wad u płodu, a także rozwój uzależnienia i zespół abstynencyjny u noworodków. W przypadku, gdy benzodiazepiny podawane były w III trymestrze w wysokich dawkach lub w niskich długotrwale u noworodka mogą wystąpić: hipotonia, hipotermia, osłabienie odruchu ssania. Jeżeli zachodzi konieczność podania leku w trakcie laktacji, należy przerwać karmienie piersią.

Działania niepożądane

Najczęściej na początku leczenia: senność, spowolnienie reakcji, ból i zawroty głowy, stany splątania, dezorientacji, ataksja; rzadziej (zwłaszcza po dużych dawkach): dyzartria z mową zamazaną i nieprawidłowym wymawianiem, zaburzenia pamięci, zaburzenia libido. Rzadko: nudności, dolegliwości żołądkowe, zaparcia, uczucie suchości w jamie ustnej. Ponadto mogą wystąpić: zaburzenia widzenia (niewyraźne widzenie, podwójne widzenie), nieznaczne zmniejszenie ciśnienia tętniczego krwi, bradykardia, ból w klatce piersiowej, zatrzymanie moczu, nietrzymanie moczu, drżenie mięśni, zwiotczenie mięśni, brak apetytu, zaburzenia miesiączkowania, ogólne osłabienie, omdlenia, upadki, alergiczne reakcje skórne (wysypka, świąd, pokrzywka), niewielkie zwiększenie aktywności aminotransferazy, zaburzenia czynności wątroby z żółtaczką, zaburzenia w składzie morfologicznym krwi, reakcje paradoksalne (niepokój psychoruchowy, bezsenność, pobudzenie, agresja, drżenie mięśniowe, drgawki). Bardzo rzadko: reakcje anafilaktyczne. Podczas leczenia może rozwinąć się psychiczne i fizyczne uzależnienie. Nagłe przerwanie leczenia może wywołać objawy zespołu odstawiennego: ból głowy, bóle mięśni, pobudzenie, napięcie emocjonalne, niepokój ruchowy, stany splątania, dezorientacji, drażliwość, bezsenność; w ciężkich przypadkach: utrata poczucia rzeczywistości, zaburzenia osobowości, nadwrażliwość na dotyk, bodźce akustyczne, świetlne, mrowienie i drętwienie kończyn, omamy, napady drgawek. Podczas terapii może ujawnić się wcześniej istniejąca niezdiagnozowana depresja.

Interakcje

Inhibitory enzymów cytochromu P450 (np. cymetydyna, disulfiram, fluwoksamina, fluoksetyna, omeprazol, erytromycyna, ketokonazol) zwalniają biotransformację chlordiazepoksydu oraz innych benzodiazepin i mogą nasilać ich działanie. Induktory enzymów cytochromu P450 (np. ryfampicyna, fenytoina, karbamazepina) przyspieszają biotransformację chlordiazepoksydu i innych benzodiazepin i mogą osłabić ich działanie. Nasilenie działania uspokajającego, wpływu na układ oddechowy oraz parametry hemodynamiczne obserwuje się podczas jednoczesnego stosowania benzodiazepin z lekami działającymi depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, takimi jak: neuroleptyki, leki przeciwpsychotyczne, leki przeciwlękowe/uspokajające, przeciwdepresyjne, nasenne, przeciwpadaczkowe, narkotyczne leki przeciwbólowe, znieczulające, środki stosowane do znieczulenia ogólnego, leki przeciwhistaminowe działające uspokajająco, leki zwiotczające mięśnie szkieletowe, leki stosowane w chorobie Parkinsona. Narkotyczne leki przeciwbólowe stosowane jednocześnie z chlordiazepoksydem mogą nasilać euforię, co może prowadzić do szybszego uzależnienia psychicznego. Alkohol nasila hamujące działanie chlordiazepoksydu na o.u.n. Pacjenci przyjmujący chlordiazepoksyd nie powinni pić alkoholu.

Dawkowanie

Doustnie. Dawkowanie i czas leczenia należy określić indywidualnie. Dorośli: w leczeniu zespołów lękowych: zwykle do 30 mg na dobę w dawkach podzielonych, co 6-8 h; w szczególnych sytuacjach można stosować dawki większe, nie należy przekraczać maksymalnej dawki dobowej 100 mg. W stanach lękowych z towarzyszącą bezsennością: 10-30 mg w jednorazowej dawce przed snem. W stanach pobudzenia w ostrym zespole odstawienia alkoholu: 25-100 mg w razie potrzeby dawkę można powtarzać, po 2-4 h, nie przekraczając dawki 200 mg na dobę. Następnie dawkę zmniejszyć do podtrzymującej, najniższej wystarczającej do opanowania objawów pobudzenia. W stanach zwiększonego napięcia mięśniowego: 10-30 mg na dobę w dawkach podzielonych. Lek stosuje się doraźnie, długotrwałe stosowanie (ponad 4 tyg.) nie jest zalecane. U pacjentów w podeszłym wieku dawki nie powinny przekraczać połowy dawki dla dorosłych. U pacjentów z niewydolnością nerek, chorobami wątroby lub przewlekłą niewydolnością oddechową może być konieczne zmniejszenie dawek. Sposób podania. Preparat przyjmować przed lub w trakcie posiłku, popijając wodą.

Uwagi

Lek należy odstawiać stopniowo. W trakcie stosowania leku i przez 2-3 dni po jego odstawieniu nie należy prowadzić pojazdów ani obsługiwać urządzeń mechanicznych. W trakcie leczenia oraz przez 3 dni po jego zakończeniu nie należy pić alkoholu.

Pharmindex