Badanie PET – co wykrywa i na czym polega? Wyniki i cena

Badanie PET czyli pozytonowa tomografia emisyjna to nieinwazyjne badanie obrazowe przeprowadzane w celu m.in. wykrycia zmian nowotworowych, kontrolowania przebiegu leczenia nowotworowego oraz monitorowania czy dochodzi do wznowienia choroby lub przerzutów. Badanie PET to obecnie najbardziej precyzyjny rodzaj badania diagnostycznego w kierunku wykrywania raka.
Urządzenie do badania PET
źrodło:123RF

Spis treści

Co to jest PET?

PET to rodzaj badania skriningowego, podczas którego dokładnie „prześwietlane” jest ciało pacjenta komórka po komórce po to, by wykryć ewentualne zmiany nowotworowe oraz stwierdzić czy mają one charakter złośliwy, czy łagodny. 

Badanie PET obecnie uznawane jest za najbardziej precyzyjne, jeśli chodzi o wykrywalność nowotworów, ustalenie lokalizacji ognisk nowotworowych, przerzutów, a także kontrolę przeprowadzonej operacji chirurgicznej w ramach leczenia nowotworowego, skuteczność chemioterapii, czy ocenę stanu zdrowia pacjenta po zakończonej kuracji. 

Pozytonowa tomografia emisyjna (PET) stanowi nieinwazyjne badanie obrazowe, które łączy w sobie nowoczesną tomografię komputerową (lub rezonans magnetyczny) i pozytonową tomografią emisyjną. Chcąc ściślej wytłumaczyć co to jest badanie PET, należałoby powiedzieć, iż jest to analiza komórek pod względem ich metabolizmu. Pozwala to na wykrycie nawet niewielkich zmian w ustroju, będących jeszcze we wczesnym stadium. Badanie to niebywale sprawdza się w onkologii, ale także kardiologii i neurologii.

Co wykrywa badanie PET?

Badanie PET (CT)może wyszukać nawet nieduże ogniska chorobowe, szczególnie nowotworowe, lecz nie tylko. Analiza pozytonowej tomografii emisyjnej pozwala również na obserwację procesu chorobowego oraz ocenę skuteczności zastosowanego leczenia. 

Nowotwory płuca, szyi, głowy, przełyku, trzustki, tarczycy, piersi, a także czerniak – to rodzaje, które w szczególności nadają się do rozpoznania przez badanie PET. Co wykrywa jeszcze? M.in. stopień zaawansowania zmiany, dokładną lokalizację guza oraz ewentualne wznowienie choroby nowotworowej. Dzięki PET lekarz może stwierdzić czy wprowadzone leczenie przynosi oczekiwane rezultaty. 

Jakie inne schorzenia, poza nowotworowymi, znajduje to badanie? Choroby kardiologiczne, takie jak np. choroba niedokrwienna serca, a także choroby neurologiczne (np. padaczka oraz choroba Alzheimera). Trzeba podkreślić, iż nie jest to badanie profilaktyczne, zatem nie wykonuje się go aby zorientować się czy coś niepokojącego dzieje się z naszym organizmem, zwłaszcza jeśli w rodzinie nie ma przypadków zachorowania na nowotwór.

Reklama

Jak się przygotować do PET?

Niezmiernie ważne jest prawidłowe przygotowanie do badania PET. Już na 4 do 6 godzin przed badaniem nie powinno się niczego jeść. Można, a nawet powinno się jedynie pić czystą wodę. Litrową niegazowaną wodę mineralną trzeba też zabrać na badanie, gdyż tuż przed nim należy wypić sowitą dawkę oraz po jego wykonaniu powinno się wypłukać izotop przyjęty wcześniej w celu zrealizowania tej analizy. Poza tym na 24 godziny przed badaniem nie można wykonywać aktywności ruchowej, pić alkoholu oraz kofeiny. Chodzi o to by wyniki PET nie były zafałszowane.

Jedzenie, ćwiczenia fizyczne, kawa, czy alkohol zmieniają obraz cukru w komórkach, przez co mogą zaburzyć wyniki. Z badania PET nie powinny korzystać kobiety ciężarne, karmiące piersią, a także osoby z niewyrównaną cukrzycą oraz z wysokim poziomem glikemii. Wiele osób pyta o skutki uboczne po badaniu PET. W związku z tym, że do niego wykorzystuje się promieniowanie jonizujące, trzeba liczyć się z emisją tego rodzaju promieni na własny organizm. Jednocześnie warto uświadomić sobie, że tym badaniem można uratować sobie życie. 

Jak przebiega badanie PET?

Na czym polega badanie PET? Aby je wykonać podaje się tzw. radioizotop krótkożyjący (okres półrozpadu wynosi w tym przypadku od kilku minut do kilku godzin), najczęściej jest to radioizotop glukozy FDG. Jest on wstrzykiwany dożylnie pacjentowi. Działanie tej substancji polega na tym, że kumuluje się ona w miejscach występowania komórek aktywnych metabolicznie. Co oznacza wzmożony metabolizm w badaniu PET? Taką aktywność metaboliczną wykazują właśnie komórki nowotworowe. Zatem radioizotop będzie gromadził się w miejscach bytowania chorych tkanek. 

Po podaniu substancji pacjent przez godzinę musi przebywać (najlepiej leżeć) w zaciemnionym pomieszczeniu. W tym czasie nie wolno mu się poruszać, a nawet mówić, czy żuć gumy. Następnie ciało pacjenta jest skanowane przez specjalny aparat. Pacjent leży płasko, nie porusza się, ręce ma ułożone za głową. Może jedynie oddychać i przełykać ślinę. Urządzenie przekazuje zebrane informacje do komputera, który emituje obraz uwidaczniający czy i które tkanki wykorzystują więcej glukozy. Po badaniu należy pić dużo wody, by wypłukać wstrzyknięty izotop.

Reklama

Gdzie się robi i ile płaci za PET?

Badanie PET nie jest badaniem ogólnodostępnym. Można je wykonać w kilku ośrodkach na terenie Polski, m.in. w Warszawie, Białymstoku, Poznaniu, Wrocławiu i Olsztynie. Natomiast w Bydgoszczy dostępne jest badanie PET (MR), czyli bardzo nowoczesne, jeszcze dokładniejsze od PET (CT), wykorzystujące do diagnostyki rezonans magnetyczny, zamiast tomografu komputerowego. Jednak, niestety nie znajdziemy go w koszyku usług gwarantowanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia.

Ile kosztuje badanie PET? Cenaz kontrastem wynosi około 4700 zł (koszt zależy m.in. od renomy placówki, w której wykonujemy badanie, czy rodzaju oraz rangi sprzętu użytego do badania), bez kontrastu – około 3500 zł. Istnieje paleta wskazań do badania PET-TK, którą pokrywa fundusz NFZ. Badanie PET na NFZ dotyczy m.in. chłoniaka Hodgkina, raka jelita grubego, raka przełyku, czy pojedynczego guzka w płucu o średnicy powyżej 1 cm, a także wybranych chorób kardiologicznych i z układu nerwowego. Jednak trzeba się liczyć z długim oczekiwaniem na wyznaczenie terminu takiego badania.

Czytaj też:

Bibliografia

  • Hrynkiewicz Andrzej, Fizyczne metody diagnostyki medycznej i terapii, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, 1, 2019, ISBN 8301131403.
  • Frączek Mariusz, Podstawy diagnostyki i terapii nowotworów, Alfa Medica Press, Bielsko-Biała, 1, 2008, ISBN 978-83-7522-021-6.

Oceń artykuł

(liczba ocen 1)

Pytanie: Czy ktoś z Twoich bliskich jest lub był zarażony koronawirusem?

  Tak, bliska mi osoba jest/była zakażona koronawirusem

  Nie, nikt z moich bliskich nie jest/był zakażony koronawirusem

  Nie wiem, czy ktoś z moich bliskich jest/był zakażony koronawirusem

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!