NAJZDROWSZE MIEJSCE W INTERNECIE

Dieta przy niedoczynności tarczycy - jakie produkty są najlepsze, a jakich unikać?

Dieta przy niedoczynności tarczycy powinna opierać się na dostarczaniu do organizmu składników mineralnych, jak jod, cynk czy żelazo. W diecie powinny dominować pokarmy przeciwzapalne. Jak zatem skomponować odpowiednią dietę? Co jeść, a czego unikać?
Kobieta trzyma się za gardło
Źródło: 123RF
W skrócie
  • Niedoczynność tarczycy pogarszać może się przez przyjmowany pokarm, który dostarcza nieodpowiednie składniki do naszego organizmu.
  • Dieta przy chorobach tarczycy jest bardzo ważna, ale trzeba wiedzieć, jak układać sobie jadłospis, by nie tracić pozostałych składników odżywczych.
  • Dzięki odpowiedniej diecie, która będzie dostosowana do potrzeb, możliwe jest też zrzucenie zbędnych kilogramów, poprzez przywrócenie równowagi metabolicznej.
SPRAWDŹ TEŻ: Jak objawia się niedoczynność tarczycy i jakie są jej przyczyny?
Spis treści

Czym jest niedoczynność tarczycy?

Niedoczynność tarczycy to choroba, w której gruczoł tarczowy produkuje niedostateczną ilość hormonów w stosunku do zapotrzebowania organizmu. Hormony produktowe przez tarczycę to tyroksyna (T4) i trijodotyronina (T3).

Pełnią one ważną funkcję w regulacji czynności większości tkanek organizmu, biorą również udział w procesach metabolicznych. Najczęstszą odmianą tej choroby jest Hashimoto – przewlekła autoimmunologiczna niedoczynność tarczycy, w przebiegu której organizm zwalcza własne tkanki wydzielając przeciwciała przeciwko komórkom gruczołu tarczowego.

Innymi przyczynami mogą być: choroba Gravesa-Basedowa, niedobór jodu, leki, napromieniowanie okolic tarczycy.

Niedoczynność tarczycy objawia się przede wszystkich: tyciem, osłabieniem, obrzękiem, suchą skórą i obniżeniem libido.

Leczenie polega na dostarczeniu syntetycznych hormonów tarczycowych. Osoby zmagające się z tym problemem, poza leczeniem farmakologicznym, poszukują także naturalnych metod wspomagania pracy tego organu. Jednym z nich jest na pewno dieta przy niedoczynności tarczycy.

Zasady diety przy niedoczynności tarczycy

Nie ma oficjalnych wytycznych naukowych dotyczących diety w niedoczynności tarczycy. Nie oznacza to jednak, że dieta nie ma wpływu na funkcjonowanie tego gruczołu. Niektóre składniki menu są bowiem kluczowe dla prawidłowego działania tarczycy.

Należą do nich:

  • jod – jest jednym z budulców tyroksyny i trijodotyroniny,
  • cynk – jest składnikiem białek receptorowych trijodotyroniny,
  • żelazo – wchodzi w skład cząsteczki tyreoperoksydazy, enzymu niezbędnego w procesie syntezy hormonów T3 i T4.

Kluczowym elementem diety na niedoczynność tarczycy jest więc dostarczenie powyższych składników mineralnych w odpowiednich ilościach i jej zbilansowanie.

Przy chorobie Hashimoto, która, jak każde schorzenie o podłożu autoimmunologicznym, przebiega z nasilonym stanem zapalnym, warto zwrócić uwagę na więcej aspektów żywienia. W takim przypadku wraz z dietą należy dostarczać organizmowi jak najwięcej przeciwzapalnych pokarmów, kosztem tych, które oddziałują zapalnie.

W kontekście żywienia w niedoczynności tarczycy pojawiło się wiele mitów, szczególnie dotyczących konieczności eliminacji niektórych pokarmów, w tym warzyw krzyżowych (np. kapusta, kalafior, brokuł, jarmuż, brukselka, kalarepa). Skąd się wzięło to przekonanie?

Otóż warzywa krzyżowe zawierają związki antyodżywcze goitrogeny, które hamują syntezę hormonów tarczycy. By taki efekt osiągnąć, należałoby jednak zjadać ich bardzo duże ilości każdego dnia. Ponadto ich ugotowanie dezaktywuje większość tych związków, przez co warzywa te są bezpieczne dla osób z niedoczynnością tarczycy.

Jest jeszcze drugi argument, który przemawia za tym, by te produkty spożywać – są one silnie przeciwzapalne i bogate w składniki odżywcze.

Dieta odchudzająca przy niedoczynności tarczycy

Czy można stosować dietę redukcyjną przy niedoczynności tarczycy? Dolegliwość ta często powoduje przybieranie na masie. Wynika to ze zmniejszonej ilości hormonów, które oddziałują na procesy metaboliczne. To podłoże otyłości wcale nie sugeruje jednak, że dieta nie pomoże.

Wręcz przeciwnie, u osób, które borykają się z nadmierną masą ciała, kluczowe jest oczywiście wyrównanie farmakologiczne stężeń hormonów. Należy także zadbać o odpowiednią kaloryczność posiłków wdrażając dietę redukcyjną przy niedoczynności tarczycy.

Menu powinno być bogate w:

  • warzywa i owoce,
  • pełnoziarniste produkty zbożowe,
  • orzechy,
  • nasiona i pestki,
  • ryby,
  • nieprzetworzone mięso.

Jak w każdej diecie, której celem jest redukcja masy ciała, ograniczyć należy słodycze, pokarmy wysokoprzetworzone, jak np. fast foody, cukier i słodzone napoje. Nie można zapominać także o regularnej aktywności fizycznej, która zdecydowanie pomaga osiągnąć upragniony efekt.

Twój lekarz online
Konsultacja
Umów konsultację ze specjalistą
Sprawdź
79,99 zł zł
E-recepta
Konsultacja z lekarzem
Sprawdź
79,99 zł zł
E-zwolnienie
Konsultacja z lekarzem
Sprawdź
79,99 zł zł

Dieta na niedoczynność tarczycy

Co jeść przy niedoczynności tarczycy? Dieta przy problemach z tym gruczołem powinna spełniać ogólne zasady zdrowego żywienia, ze szczególnym uwzględnieniem pokarmów bogatych w kluczowe dla tarczycy składniki, jak jod, cynk i żelazo.

Źródłem jodu są:

  • morskie ryby,
  • owoce morza,
  • wodorosty,
  • sól jodowana.

Cynku dostarcza np. mięso, orzechy, nasiona i pestki oraz produkty zbożowe (kasze, czy pełnoziarniste makarony i pieczywo).  Żelazo znaleźć można natomiast głównie w mięsie, ale również kaszy jaglanej, gryczanej, płatkach owsianych czy pestkach dyni. Ponadto dieta powinna obfitować w różnorodne warzywa i owoce.

W przypadku osób z chorobą Hashimoto szczególnie korzystnie będą oddziaływać owoce jagodowe. Nie należy zapomnieć również o zapewnieniu odpowiedniego stężenia witaminy D w surowicy krwi, a w tym z kolei pomoże odpowiednia suplementacja.

Dieta ketogeniczna a niedoczynność tarczycy

Chorzy na tarczycę sięgają po dietę ketogeniczną z kilku powodów. Nie ma jednak badań potwierdzających jej efektywność u osób chorych na Hashimoto.

Dieta ketogeniczna jest bogata w tłuszcze m.in. ryby oraz produkty niskowęglowodanowe, jak np. owoce. Przynosi korzyści, takie jak:

  • niskie spożycie lektynów - za dużo lektynów moż pogarszać stan pacjentów z chorobami autoimmunologicznymi, a znajdują się w zbożach, roślinach strączkowych, ale też w surowych ogórkach, pomidorach czy bakłażanach,
  • produkty bogate w zdrowe tłuszcze - mają działanie antyzapalne, poprawiają działanie układu odpornościowego poprzez zahamowanie nadmiernie reaktywnych limfocytów Th1 czy Th17,
  • hamuje stany zapalne - dzięki ciałom ketonowym,
  • poprawia działanie mitochondriów - dzięki nim mózg sprawnie przeprowadza reakcje metaboliczne,
  • detoks organizmu - w rozwoju chorób autoimmunologicznych dużą rolę odgrywa środowisko, w tym narażenie na różne toksyny,
  • poprawia odporność na stres i brak snu - ciała ketonowe zwiększają poziom GABA w mózgu, ważnego neuroprzekaźnika o działaniu uspokajającym, nasennym, antylękowym,
  • pomaga schudnąć - restrykcja kaloryczna sprzyja aktywacji wielu genów związanych z poprawą wrażliwości insulinowej czy poprawą działania metabolizmu;

Czego unikać przy niedoczynności tarczycy?

Mimo że nie ma konkretnych wytycznych odnośnie tego, które pokarmy – poza tymi wysokoprzetworzonymi – powinny być eliminowane u osoby z niedoczynnością tarczycy, niektórzy chorzy źle tolerują pewne produkty.

Do tych najczęściej nieakceptowanych przez organizm należą zboża glutenowe oraz nabiał lub sama laktoza. W takich przypadkach warto rozważyć poszerzenie diagnostyki w kierunku celiakii, alergii na białka mleka krowiego czy nietolerancji glutenu i laktozy.

Jeżeli niezbędna okaże się eliminacja produktów, które nasilają objawy należy wprowadzić odpowiednią dietę pod okiem specjalisty.

Produkty zawierające gluten (np. pszenica, żyto, jęczmień i produkty z tych zbóż) oraz produkty mleczne (mleko, sery, kefir, maślanka) często stanowią podstawę codziennej diety i eliminacja ich na własną rękę może wiązać się z wystąpieniem niedoborów pokarmowych.

Osoby chorujące na Hashimoto, które ma podłoże zapalne, w diecie powinny unikać wszelkich pokarmów, które nasilają stan zapalny, np.:

  • przetworzone mięso,
  • produkty typu fast food,
  • słodycze,
  • słone przekąski, jak chipsy czy paluszki,
  • rafinowane pieczywo i mąkę,
  • utwardzone oleje roślinne,
  • alkohol wysokoprocentowy.

W przypadku wszystkich diet wspierających organizm w okresie choroby i rekonwalescencji najważniejsze jest indywidualne podejście do potrzeb organizmu. Z pomocą przychodzą inteligentne rozwiązania, takie jak kompleksowa aplikacja dietetyczna.

W ramach subskrypcji dostajemy plan żywieniowy dostosowany do potrzeb osób z Hashimoto lub dietę Przeciwzapalną, pełne wsparcie dietetyka, a także tysiące kulinarnych inspiracji na zdrowe i smaczne posiłki o prozdrowotnych właściwościach.

Pomidory a niedoczynność tarczycy

Poszukując informacji nt. diety dla osób z niedoczynnością tarczycy, można natrafić na opinię, że konieczne jest wykluczenie warzyw psiankowatych, do których należą:

  • pomidory,
  • bakłażan,
  • papryka,
  • ziemniaki.

Powodem jest zawartość w nich lektyn, które wpływają negatywnie na ciągłość bariery jelitowej, indukując stan zapalny i nadmierną stymulację układu odpornościowego. Takie działanie przypisuje się przede wszystkim związkom występującym w pomidorach.

Jednak, tak jak w przypadku warzyw krzyżowych, dane naukowe nie wskazują jednoznacznie, że ich eliminacja może faktycznie przynieść korzyści w kontekście poprawy pracy tarczycy. Ich wykluczenie powinno więc wynikać z indywidualnej nietolerancji danej osoby.

 

Czytaj również

Bibliografia

  • Katarzyna Pastusiak, Joanna Michałowska, Paweł Bogdański, Postępowanie dietetyczne w chorobach tarczycy, via Medica, 2017
  • Jarosz M, Stolińska H, Wolańska D. Żywienie w niedoczynności tarczycy. PZWL, Warszawa 2016: Warszawa.
Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Więcej z kategorii Zdrowie
Przeczytaj artykuł
Badanie TSH tarczycy (poziom hormonu tyreotropiny) - norma, wyniki
Przeczytaj artykuł
FT3: norma, badanie, interpretacja wyników
Przeczytaj artykuł
Anty TPO: norma. Co oznacza anty TPO wysokie, a co niskie?
Podobne artykuły
Badanie TSH tarczycy (poziom hormonu tyreotropiny) - norma, wyniki
FT3: norma, badanie, interpretacja wyników
Anty TPO: norma. Co oznacza anty TPO wysokie, a co niskie?
Dieta przy endometriozie - co jeść?
Dieta przy PCOS - co jeść? Jadłospis

Reklama

Może to Cię zainteresuje
Zimne dłonie – jak leczyć? Przyczyny i domowe sposoby
Ukruszony ząb - co należy zrobić, gdy dojdzie do urazu?
Skoki ciśnienia - przyczyny i objawy. Od czego nagłe?
Dieta w ciąży i w czasie karmienia piersią - czy warto stosować olej rzepakowy?

Reklama