Skolioza idiopatyczna- młodzieńcza, dziecięca i u dorosłych

Skolioza idiopatyczna to rozwojowe skrzywienie kręgosłupa i tułowia w trzech płaszczyznach, obserwowane u dzieci i młodzieży. Sprawdź, czym jest skolioza idiopatyczna dziecięca oraz młodzieńcza, a także jak przebiega jej leczenie.
Dziecko ze skoliozą idiopatyczną w trakcie rehabilitacji
źrodło:123RF

Spis treści

Skolioza idiopatyczna

Skolioza idiopatyczna to rozwojowe zniekształcenie kręgosłupa i tułowia w trzech płaszczyznach: strzałkowej, czołowej i poprzecznej. Płaszczyzna strzałkowa, nazywana także pośrodkową, dzieli ciało na dwie symetryczne połowy: prawą i lewą. Płaszczyzna czołowa, przebiega równolegle do czoła i dzieli ciało na część przednią i tylną. Płaszczyzna poprzeczna natomiast przebiega poziomo i pod kątem prostym do płaszczyzny czołowej i strzałkowej. Dzieli ciało na dwie części: górną i dolną. 

Skolioza jest zatem skrzywieniem kręgosłupa w bok w płaszczyźnie czołowej, zaburzeniem fizjologicznych wygięć kręgosłupa (kifozy piersiowej i lordozy lędźwiowej) w płaszczyźnie strzałkowej oraz zaburzeniem rotacji osiowej kręgów kręgosłupa w płaszczyźnie poprzecznej. W uproszczeniu bywa nazywana bocznym skrzywieniem kręgosłupa. 

Ze względu na etiologię skoliozę dzieli się na:

  • idiopatyczną, czyli niewiadomego pochodzenia, w obrębie której wyróżnia się trzy typy: wczesnodziecięcą, dziecięcą,młodzieńczą, 
  • nerwowo-mięśniową, do której należą m.in.:przepuklina oponowo-rdzeniowa, rdzeniowy zanik mięśni,mózgowe porażenie dziecięce,
  • mięśniową, do której należą:artrogrypozy,dystrofie mięśniowe,
  • wrodzoną,do której zaliczają się m.in.:zaburzenia formowania kręgów, zrosty żeber. 

Najczęściej występuje skolioza idiopatyczna, która stanowi 80 proc. wszystkich przypadków. Szacuje się, że na skoliozę idiopatyczną cierpi 2-3 proc. populacji dzieci i młodzieży. 

Idiopatyczna skolioza dziecięca

Idiopatyczna skolioza dziecięca to zniekształcenie kręgosłupa obserwowane wśród dzieci między 4. a 10. rokiem życia. Zazwyczaj jest wykrywana w okresie szybkiego wzrostu, a zatem między 5. a 8. rokiem życia. W młodszych dzieci, do 3 roku życia, występuje skolioza idiopatyczna wczesnodziecięca, która najczęściej ujawnia się między 6. a 24. miesiącem życia. 

Powstawaniu skoliozy wczesnodziecięcej może sprzyjać zbyt wczesna pionizacja dziecka, układanie dziecka przodem z oparciem głowy częściej na jednym policzku oraz nauka chodzenia z trzymaniem za jedną rękę. 

Natomiast skolioza dziecięca może być efektem zbyt częstego siadania dziecka z jedną piętą pod pośladkiem. 

Reklama

Idiopatyczna skolioza młodzieńcza

Idiopatyczna skolioza młodzieńcza dotyczy dzieci, które ukończyły 10. rok życia. Najczęściej jest obserwowana w okresie tzw. skoku pokwitaniowego, czyli między 11. a 14. rokiem życia. 

Wśród czynników, które mogą zwiększać ryzyko powstania skoliozy młodzieńczej wymienia się:

  • częste leżenie na boku z głową podpartą na łokciu, 
  • siedzenie w pozycji asymetrycznej podczas czytania, oglądania TV lub przy komputerze, 
  • brak aktywności fizycznej.

Co warto podkreślić, skolioza występuje o wiele częściej u dziewczynek niż chłopców. Pojawienie się skoliozy niesie ze sobą duże ryzyko pogłębienia się skrzywienia kręgosłupa, które może w późniejszym okresie doprowadzić do rozwoju przewlekłych zespołów bólowych, a nawet dysfunkcji układu oddechowego. Im wcześniej skolioza zostanie wykryta, tym większe szanse na powstrzymanie deformacji kręgosłupa i uniknięcie groźnych dla zdrowia, a nawet życia powikłań. 

Skolioza idiopatyczna – operacja

Leczenie skoliozy idiopatycznej jest uzależnione od stopnia deformacji kręgosłupa. Generalnie w przypadku skoliozy idiopatycznej wczesnodziecięcej oraz dziecięcej zalecane jest leczenie zachowawcze. 

Natomiast w przypadku skoliozy idiopatycznej młodzieńczej zastosowanie znajduje następujący schemat leczenia:

  • skolioza I stopnia (od 10° do 24°) powinna być leczona za pomocą ćwiczeń,
  • skolioza II stopnia (od 25° do 40°) wymaga dodatkowego zastosowania gorsetu ortopedycznego, 
  •  skolioza III stopnia (powyżej 40°) jest leczona operacyjnie.

Wcześniej specjaliści korzystali z podziału Grucy’ego, który zakładał, że:

  • skoliozy do 30 stopni należy leczyć za pomocą ćwiczeń,
  • skolioza o kącie skrzywienia wynoszącym od 30 do 60 stopni wymaga leczenia z użyciem gorsetów, 
  • skolioza powyżej 60 stopni powinna być leczona operacyjnie.

Ćwiczenia na skoliozę idiopatyczną

Leczenie zachowawcze skoliozy idiopatycznej obejmuje rehabilitację oraz noszenie gorsetów ortopedycznych. Leczenie rehabilitacyjne może być prowadzone w specjalistycznych ośrodkach lub w warunkach ambulatoryjnych, przy założeniu, że pacjent odpowiednio wykonuje ćwiczenia. 

W czasie leczenia kładzie się nacisk na ćwiczenia zgięciowo-rotacyjne. Warto zapamiętać, że głównym celem leczenia zachowawczego jest zatrzymanie progresji skoliozy, dlatego najlepiej zgłosić się do lekarza możliwie jak najwcześniej. 

Czytaj też:

 

Bibliografia

  • Michał Karpiński, Marta Kamińska, Skolioza idiopatyczna, Pediatria po Dyplomie, vol. 15, nr 4, sierpień 2011.
  • http://www.neurocentrum.pl/dcten/wp-content/uploads/gałuszka_r4p1.pdf

Oceń artykuł

(liczba ocen 0)

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!

<-- popup -->